HBO/WO / Problematisch gebruik / Rol begeleiders

Rol studiebegeleiders bij signaleren

Veel studiebegeleiders vinden het niet hun taak om vragen te stellen over alcohol- en drugsgebruik. Daarnaast is er gène om persoonlijke vragen te stellen die betrekking hebben op alcohol- en drugsgebruik.

Een eerste stap om tot een goed signaleringssysteem te komen is om samen met de studiebegeleiders hierover in gesprek te gaan en te bespreken wat de rol van studiebegeleiders is en deze goed af te bakenen. De studiebegeleider kan een cruciale rol spelen in het tijdig signaleren van alcohol- en drugsproblemen maar moet vooral geen hulpverlener worden. Maar heeft wel een belangrijke taak in het signaleren, het attenderen op online zelfhulp en in contact brengen met zorg. 

Signaleren van overmatig alcohol- of drugsgebruik

Bij studenten met psychische klachten en studievertraging zou er standaard naar middelengebruik gevraagd kunnen worden. Als studenten zelf contact opnemen in verband met persoonlijke problemen kan ook naar middelengebruik gevraagd. 
In dit document kunt u lezen welke signalen kunnen duiden op overmatig alcohol-of drugsgebruik.

Deskundigheidsbevordering studiebegeleiders

Vanuit de instelling voor verslavingszorg (IVZ) kan een training ‘Signalering van alcohol en drugsproblemen’ worden aangeboden aan studiebegeleiders. In de training is er aandacht voor de signalen waarop gelet kan worden en het inzetten van screeningsinstrumenten.

Er zijn simpele screeningsinstrumenten die begeleiders kunnen gebruiken om inzicht te krijgen in het gebruik van studenten. De meest gebruikte screeningsinstrumenten zijn: de AUDIT-C (3 vragen naar alcoholgebruik) en de CRAFT voor drugs. In samenwerking met de IVZ kan eveneens een protocol voor doorverwijzing naar zelfhulp of zorg worden ontwikkeld. 

Van signalering naar doorverwijzing

Op het moment dat er signalen zijn dat er sprake kan zijn van problematisch gebruik,  kan de signaleerder het beste een advies geven om iets ter veranderen aan het middelengebruik. Als hij of zij inschat dat een student hier zelf actie op kan ondernemen dan kan doorverwezen worden naar zelfhulpsites. Bij geconstateerde zwaardere problematiek is het beter om direct door te verwijzen naar het spreekuur van de IVZ, de huisarts of studentenpsycholoog.